Mussolini’nin Mare Nostrum politikasını Türk-İtalyan ilişkileri açısından değerlendiriniz

Mussolini’nin Mare Nostrum (Bizim Deniz) politikası, Akdeniz’i yeniden bir İtalyan hâkimiyet alanı hâline getirmeyi amaçlayan yayılmacı ve saldırgan bir dış politika anlayışıdır. Bu politika, II. Dünya Savaşı öncesinde Türk-İtalyan ilişkilerini olumsuz yönde etkilemiştir.

Öncelikle Mare Nostrum politikası, İtalya’nın Doğu Akdeniz ve Ege Denizi’ne yönelik emellerini açıkça ortaya koymuştur. İtalya’nın On İki Ada’yı elinde bulundurması ve bu adaları askerî üs hâline getirmesi, Türkiye açısından ciddi bir güvenlik tehdidi oluşturmuştur. Bu durum, Türkiye’nin özellikle deniz güvenliği konusunda tedirgin olmasına yol açmıştır.

Bu politikalar nedeniyle Türkiye, İtalya’ya karşı temkinli ve mesafeli bir tutum benimsemiştir. Türkiye, barışçı bir dış politika izlese de Mussolini’nin saldırgan söylemleri ve uygulamaları karşısında savunma önlemlerini artırmış, Balkan Antantı gibi bölgesel iş birliklerine önem vermiştir. Böylece İtalya’nın Akdeniz’deki yayılmacı politikalarına karşı denge kurmaya çalışmıştır.

Türk-İtalyan ilişkileri bu dönemde tamamen kopmamış olsa da güven unsurunun zayıfladığı bir süreç yaşanmıştır. Türkiye, uluslararası hukuka dayalı barışçı yaklaşımını sürdürürken; İtalya’nın Mare Nostrum politikası, iki ülke arasında siyasi gerilime neden olmuştur.

Genel olarak Mussolini’nin Mare Nostrum politikası, Türk-İtalyan ilişkilerinde şüphe, güvensizlik ve temkinli diplomasi döneminin yaşanmasına yol açmış; Türkiye’yi bölgesel ittifaklara ve savunma odaklı politikalara yönelten önemli etkenlerden biri olmuştur.