Canlılarda gözlenen bazı özellikler cansızlarda da gözlenebilir mi?

Canlılarda gözlenen bazı özellikler cansız varlıklarda da benzer şekilde görülebilir, ancak bu durum onların canlı olduğu anlamına gelmez. Çünkü canlılığı belirleyen esas ölçüt, bu özelliklerin birlikte ve düzenli olarak bulunmasıdır.

Örneğin hareket hem canlılarda hem de cansızlarda görülebilir. Bir hayvan kendi isteğiyle hareket ederken, bir taş rüzgârın etkisiyle yer değiştirebilir. Ancak cansızların hareketi dış etkilere bağlıdır.

Büyüme ve şekil değiştirme de benzer şekilde gözlenebilir. Canlılar hücre sayısını artırarak büyürken, kristaller dış ortamdan madde alarak büyüyebilir. Bu büyüme şekli canlılardaki hücresel büyümeden farklıdır.

Tepki verme özelliği de benzerlik gösterebilir. Canlılar ışık, sıcaklık veya sese tepki verirken, bazı cansız maddeler de ısı etkisiyle genleşip büzülebilir. Ancak cansızların tepkisi bilinçli ya da biyolojik değildir.

Buna karşılık üreme, beslenme, solunum ve metabolizma gibi özellikler yalnızca canlılara özgüdür. Cansız varlıklar bu özellikleri kendi başlarına gerçekleştiremez.

Sonuç olarak bazı canlılık özellikleri cansızlarda benzer biçimde gözlenebilir; fakat bu özelliklerin tamamının bir arada bulunması sadece canlılara özgüdür. Bu yüzden canlı ile cansız arasındaki fark, tek bir özelliğe bakılarak değil, özelliklerin bütünü değerlendirilerek anlaşılır.